Klokhuis Wetenschapsprijs

Wetenschapsprijs 2026

De stembussen voor de Klokhuis Wetenschapsprijs zijn geopend! Tot en met 8 maart kun je stemmen op jouw favoriete onderzoek. Het winnende onderzoek krijgt een eigen Klokhuis-aflevering! De winnaar wordt bekendgemaakt tijdens het International Science Film Festival: Ontmoet de Onderzoeker op zondag 8 maart in Bibliotheek Mariënburg in Nijmegen.

Lees onderaan deze pagina meer over de verschillende onderzoeken!

Dit zijn de genomineerden

Wings for Aid: “Vliegende dozen, voor de boodschappen”

Als er een ramp gebeurt, kan het zomaar zijn dat de mensen in het rampgebied geen eten meer hebben, of geen medicijnen, of andere dingen die ze nodig hebben. Denk bijvoorbeeld aan een aardbeving of overstroming: de wegen en bruggen zijn vernield of verdwenen, waardoor hulpverleners niet bij de slachtoffers kunnen komen om ze te helpen. Op dat moment kan Wings for Aid helpen. Met grote drones, een soort mini-vliegtuigen die zonder piloot wel 250 km kunnen vliegen. Deze drones kunnen elke dag grote hoeveelheden eten, dekens en medicijnen naar de mensen in nood brengen. In speciale kartonnen dozen die vanzelf veilig kunnen landen zonder parachute, en dat allemaal automatisch!

Professor Martijn Mes 

Droge voeten, koele hoofden: extreem weer in jouw tuin & straat

Onze straten en tuinen liggen vaak vol tegels, waardoor water de grond niet in kan. Gevolg: overstromingen, een borrelend riool, drollen die weer naar boven komen. Ook kunnen tegels super heet worden! Maar wist je dat ook jouw tuin mee kan helpen dit te voorkomen? In het “Meet-je-regen”-experiment hebben we met 850 gezinnen ontdekt welke tuinen beter tegen hitte of regen kunnen en wanneer regen of hitte nou echt vervelend zijn. Nu we dit weten kunnen we er samen voor zorgen dat je met extreem weer wél goed kan slapen of buiten kan spelen, zowel nu als morgen!

Docent-onderzoeker (Hanze) en extern promovendus (RUG-FRW) Allard Roest (33)

Hand in hand tegen de spanning

Hield jij iemands hand vast toen je voor het eerst naar school ging en dat best spannend vond? Veel mensen voelen zich beter als ze aangeraakt worden door iemand die ze erg aardig vinden. Wij onderzoeken welke soort aanraking het beste werkt tegen je niet fijn voelen. Moet het aanraking zijn van iemand die je kent? Moet het eigenlijk wel aanraking van een mens zijn, of werkt het ook als je een knuffelrobot vast houdt? En is wat het beste werkt voor iedereen hetzelfde, of werken we allemaal net iets anders?

Dit onderzoek is uitgevoerd door leden van de onderzoeksgroep Dutch Touch Society die verbonden zijn aan verschillende universiteiten. Dr. Anouk Keizer – Universiteit Utrecht, Universitair Hoofddocent; experimentele psychologie

Een veilige plek na de geboorte voor piepkleine baby’s

Soms worden baby’s veel te vroeg geboren. Hun lijfje is nog niet klaar om buiten de buik te leven en hun longen zijn nog niet sterk genoeg om zelf te ademen. Zuurstof, iets waar wij niet zonder kunnen, kan voor hen juist gevaarlijk zijn!

Wetenschappers hebben daarom een veilige plek bedacht waar deze baby’s verder kunnen groeien, bijna zoals in de buik van hun mama. Het lijkt op een mini-zwemplek waarin de baby kan drijven en doorgroeien tot het sterk genoeg is.

Artsen oefenen deze bevallingen met levensechte babymodellen, compleet met neplongetjes, zodat straks veel meer baby’s kunnen blijven leven!

Juliette van Haren – assistant professor, Industrial Design 
Myrthe van der Ven – technisch geneeskundige, Biomedical Engineering

Papa in de Gevangenis. Hoe en wat verandert de band tussen vaders en hun kinderen als papa in de gevangenis zit?

 Ik onderzoek hoe de band tussen kinderen en hun vader verandert als hun vader in de gevangenis zit. Elk jaar hebben meer dan 25.000 kinderen een ouder in de gevangenis. Dit is meestal de vader. Dat is vaak heel moeilijk, maar er is bijna geen hulp voor deze kinderen. Dat is gek, want als de band tussen kinderen en hun vader goed blijft, voelen kinderen zich vaak beter. En vaders doen het ook beter: zij komen minder snel terug in de gevangenis. Daarom wil ik ontdekken wat kinderen en vaders helpt om hun band sterk te houden of te herstellen.

 Drs. Angela Verhagen-Braspennincx. Buitenpromovendus aan de faculteit voor Rechtsgeleerdheid aan de Open Universiteit. Avans Hogeschool, Centre of Expertise Veiligheid en Veerkracht en de Faculteit voor Rechtsgeleerdheid van de Open Universiteit

Hoeveel durf jij vandaag?

Wetenschappers onderzochten hoe mensen beslissen als ze iets spannends moeten doen. Durf je een risico te nemen of speel je liever op veilig? Dat deden ze met spelletjes, een beetje zoals in een game. Ze ontdekten twee dingen. Ten eerste: mensen verschillen in hoeveel risico ze durven te nemen, en dat kan zelfs per dag veranderen. Ten tweede: het maakt uit hoe je het vraagt. In een spel maken mensen soms andere keuzes dan bij moeilijke vragen. Zo leerden de onderzoekers hoe mensen echt beslissen.

Dr. Jorgo T.G. Goossens, Assistant Professor, Radboud Universiteit en Tilburg University
Dr. Marike Knoef (Tilburg University), Full Professor / Decaan, Tilburg University

Hoe gaan we om met rampen?

Rampen zijn nare gebeurtenissen maar ook erg interessant. Er zijn heldendaden, reddingsacties en inzamelingsacties en achteraf worden er vaak mooie liedjes en boeken over geschreven. Dat helpt mensen om We kunnen lessen leren over rampen uit het verleden, zoals de Bijlmerramp of vuurwerkramp van Enschede.

 Lotte Jensen, hoogleraar Nederlandse literatuur- en cultuurgeschiedenis

Super-switch! Waarom je thuis anders bent dan op school

Thuis gedraag je je anders dan op school. Bij familie voel je je anders dan bij vrienden. Je brein schakelt razendsnel tussen plekken en mensen, zonder dat je het merkt. Voor kinderen die met twee of meer culturen opgroeien gebeurt dit nóg vaker. Zij voelen zich thuis bijvoorbeeld meer Turks, Marokkaans of Surinaams en op school meer Nederlands. Een slimme smartphone-app ontdekt hoe jouw gedrag en gevoel automatisch mee veranderen met waar en met wie je bent. Zo ontdekken we een onzichtbare superkracht die kinderen echte super-switchers maakt: ze veranderen automatisch bij verschillende mensen en plekken!

Dr. Jessie Hillekens, Assistant Professor bij het departement Ontwikkelingspsychologie, Diversiteit en inclusie in de ontwikkeling van kinderen en jongeren. (Tilburg University)

Meer zelfvertrouwen door het kennen van je talenten?!

Ieder kind heeft talent! Dat is iets waar je niet alleen goed in bent, maar vooral iets waar je blij van wordt. Denk bij talenten niet aan een sport of hobby, maar aan eigenschappen zoals samenwerken, presenteren of doordenken. Wij zijn nieuwsgierig of kinderen die hun talenten goed kennen en gebruiken, beter kunnen presteren in de klas. En of ze zich fijner voelen en meer zelfvertrouwen hebben. Wat denk jij? Om dit te onderzoeken vergelijken we een basisschool die een talentenprogramma gebruikt met een school die dat niet doet.

Prof. dr. Yvonne Brehmer (Tilburg University)

Dansen en designen met kartonnen kostuums

Heb je ooit gedanst in een gek kostuum? In mijn onderzoek kijk ik hoe kleding de manier waarop we bewegen kan veranderen. Ik maakte drie grote rokken van karton: eentje die het lastig maakt om je armen te bewegen, eentje die als een spiraal om je heen draait, en eentje die helpt om met grote stappen te dansen. Ik vroeg dansers om ermee te dansen en te vertellen hoe dat voelde. Door te kijken hoe mensen en zelfs computers die beweging zien, leren we hoe kleding en lichamen samenwerken om nieuwe dansen te maken!

Juliette Klink, Bachelor Industrial Design, momenteel student Innovation Management (MSc) aan de TU/e

Klokhuis Wetenschapsprijs

Over de Klokhuis Wetenschapsprijs
Het doel van de prijs is om een breed en jong publiek bekend te maken met wetenschappelijk onderzoek in Nederland. De prijs werd in 2016 voor het eerst uitgereikt. De Klokhuis Wetenschapsprijs bekroont interessant en relevant wetenschappelijk onderzoek voor kinderen van 9 tot 12 jaar. Aan het onderzoeksgebied van het winnende onderzoek wordt een wetenschapsaflevering van Het Klokhuis gewijd.

Klokhuis Wetenschapsprijs 2025
Het onderzoek 'Een wc-bril die meet in een poep en een scheet' is de winnaar van de negende Klokhuis Wetenschapsprijs. Het winnende project is van Lotte Hazeleger en Dr. Marjolijn Duijvestein. De winnaar werd bekend gemaakt door Klokhuispresentator Janouk Kelderman tijdens het International Science Film Festival in Nijmegen.